Największa zmiana społeczna we współczesnym świecie dotyczy sposobu widzenia, odczuwania i rozumienia ciała. Chodzi nie tylko o upełnomocnienie intymności czy o pytanie, kto sprawuje władzę w dyskursie seksualności (kto tworzy prawa, podwójne standardy, „rusztowanie” kultury gwałtu itd.). Ciało staje się dziś nowym humanistycznym wyzwaniem. Polityki seksualności i reprodukcji, feminizm, gender studies, queer studies, ruch LGBT+, koncepcje nowej męskości — wszystkie te propozycje wyznaczają kierunki rozwoju społecznego oraz nowe wizje artystyczne i polityczne.
Odkrywamy, że ciało jest skryptem społecznych oczekiwań i stereotypów związanych z płcią, ale równocześnie — punktem wykuwania nowych obszarów wolności, miejscem oporu i strategii walki z opresją. Obrona prawa do godnej intymności realizuje się m.in. w ruchu #MeToo; sprzeciw wobec przemocy ze względu na płeć to afirmacja praw kobiet oraz praw osób queer i LGBT; postpornografia z kolei odzyskuje „prawo do seksu” poza hegemonią i dominacją.
Sztuki wizualne, teatr i taniec — oparte na reprezentacji — w szczególny sposób reagują na to nowe rozumienie ciała. To właśnie tam powstają miejsca nowej rewolucji, odnowionej idei pragnienia i pożądania, nowych wizji tego, co nazywamy skryptami seksualności, poczucia intymnego spełnienia i nowego społecznego paktu. Jaką rolę mają dziś teoria i sztuka wobec tego humanistycznego wyzwania?
W dyskusji wezmą udział:
Kle Mens (Klementyna Stępniewska) — artystka wizualna pracująca w różnych mediach: malarstwie, wideo, obiektach i rysunku. Laureatka głównej nagrody XII edycji Konkursu Gepperta (2016), absolwentka malarstwa warszawskiej ASP (2014). Jej prace — obecne m.in. w kolekcji Muzeum Narodowego w Gdańsku — były prezentowane na wielu wystawach indywidualnych i zbiorowych.
Remigiusz Ryziński — filozof i pisarz, profesor akademicki. Stypendysta m.in. Rządu Francuskiego, Fundacji Schumana, Fundacji Nippon, Miasta Stołecznego Warszawy, Fundacji Współpracy Polsko-Niemieckiej oraz Ministerstwa Kultury i Dziedzictwa Narodowego. Tłumacz, teoretyk feminizmu, studiów nad męskością oraz gender/queer studies. Studiował pod kierunkiem Julii Kristevej w Paryżu.
Autor książek Foucault w Warszawie, Dziwniejsza historia, Moje życie jest moje oraz Hiacynt. PRL wobec homoseksualistów. Jego prace były nominowane m.in. do Nagrody Nike i Nagrody im. Ryszarda Kapuścińskiego. Laureat Natwest LGBT+ Diamonds 2018 w kategorii Ambassador Public Figure of the Year.
Twórca festiwalu Queer Book w Warszawie.
dr hab. Arti Grabowski, prof. ASP w Krakowie (ur. 1977) — polski artysta interdyscyplinarny zajmujący się malarstwem, performansem i wideo. Reżyser i aktor związany m.in. z Teatrem Cinema, Teatrem KTO i Instytutem im. Jerzego Grotowskiego. Absolwent Wydziału Rzeźby ASP w Krakowie, od 2005 roku pracownik uczelni. Współtwórca pierwszej w Polsce dyplomującej Pracowni Sztuki Performance na Wydziale Intermediów. Od 2018 roku kierownik pracowni, a od 2024 — dyrektor Szkoły Doktorskiej ASP w Krakowie.
Kurator i organizator wydarzeń poświęconych sztuce performansu, m.in. Festiwalu „Interakcje”, cyklu Międzynarodowych Spotkań Performerów „Dwubiegunowi”, a obecnie — Międzyuczelnianego Przeglądu Performans „AKTOMAR”.
Agnieszka Szpila — pisarka, ekofeministka, kulturoznawczyni i aktywistka. Autorka książek i tekstów (m.in. Krytyka Polityczna, OKO.press) poświęconych osobom dyskryminowanym, zwłaszcza osobom z niepełnosprawnościami. W swojej głośnej, tłumaczonej na wiele języków powieści Heksy opowiada o historii przemocy wobec kobiet w procesach o czary. Traktuje literaturę jako projekt społeczno-polityczno-kulturowy.
W 2024 roku nakładem W.A.B. ukazała się jej czwarta książka — Octopussy i inne opowiadania postporno, w której podejmuje temat nowych wymiarów seksualności w końcu epoki antropocenu.
Spotkanie poprowadzi:
dr Agata Araszkiewicz — wykładowczyni, badaczka, krytyczka sztuki, aktywistka feministyczna; doktora nauk humanistycznych afiliowana w Laboratoires d'Études Féminines et du Genre na Uniwersytecie Paris 8 oraz w Centre PHILIXTE na Université Libre de Bruxelles.
Autorka książek: Wypowiadam wam moje życie. Melancholia Zuzanny Ginczanki (2002), Zapomniana rewolucja (2013) oraz zbioru esejów Nawiedzani przez dym (2012).
Z feministycznej perspektywy opracowała tomik Zuzanny Ginczanki Mądrość jak rozkosz (2017), współredagowała tom Swojskość, obcość, różnorodność (2019).
Tłumaczka i komentatorka pism Luce Irigaray i Paula B. Preciado.
Współkuratorka wystaw „Zuzanna Ginczanka” (Muzeum Literatury, Warszawa) oraz „Z aborcji rodzi się rewolucja. Marzenie polskiej demokracji” (Katolicki Uniwersytet w Louvain-la-Neuve, 2025).
Członkini Rady Kongresu Kobiet oraz opiekunka programowa belgijskiego Kongresu Kobiet. Mieszka w Paryżu i Brukseli.
